Pelagisch!

Belofte maakt schuld….begin dit jaar mijn vogelmattie Michel een dagje zeevogels kijken kado gedaan dus twee weken geleden (eindelijk) aangemonsterd op de Hendrik Karssen voor een pelagisch avontuur op volle zee. Onze (zee)rot in het vogelkijkvak Menno was ook van de partij en zo voeren wij met nog 40 liefhebbers al vroeg de haven van Den Helder uit om de Noordzee af te struinen naar vogels die zich boven open zee het meest in hun element voelen. De organisator van de reis – de chef de mission zeg maar – gaf ons een korte instructie: “als je een vogel ziet, roep wat en waar en wijs hem aan!”. Dat bleek niet aan dovemansoren besteed…

Nog maar net onder Texel langs op volle zee aangekomen deed de eerste verrassing zich voor: rechts voor de boot zat een middelste jager op het water. “Rechts, middelste jager!” schalde een luide stem achter mij en de hele vogelgemeenschap verplaatste zich naar de rechterreling om een glimp van de vogel op te pikken. De vissersboot begon vrijwel onmiddellijk slagzij te maken en de kapitein keek bezorgd naar de organisator van de reis. “Links, alk!” schreeuwde deze direct en wees naar iets wat net zo goed niets zou kunnen zijn. Maar het had resultaat. Een deel van de groep haastte zich naar de linkerreling. Geen alk te zien, maar de boot kwam wel weer recht te liggen. Een geslaagde interventie, de kapitein haalde merkbaar opgelucht adem en de tocht kon vervolgd worden.

Eenmaal op open zee bleek windkracht vier voor een leuke deining garant te staan. Het zeewater klotste zo nu en dan over het dek, sommige vogelaars begonnen wat zwabberend te lopen en een enkeling was het lachen al snel vergaan. Terwijl een deel van de groep druk pratend het laatste deel van het ontbijt stond te nuttigen, houvast zoekend aan de reling en elkaar, zochten de eerste ongelukkigen een rustig plekje op. Hun tamelijk kleurloze gezicht deed vermoeden dat open zee niet hun terrein was. Niet lang daarna plofte een inmiddels zeegroen geworden vogelaar knock out op het dek, waarbij zijn ontbijt half verteerd tussen de andere vogelaars terecht kwam. De arme ziel had nog een lange, zware dag voor de boeg.

Intussen was het ‘chummen’ begonnen. De organisatie had drie grote emmers met vis meegenomen en begon vakkundig de vissen in hapklare brokken te snijden. De vislucht verspreidde zich over het dek, de brokken verdwenen een voor een in het water achter de boot en direct dook de eerste zilvermeeuw op. In no time verzamelde zich een Hitchcock-achtige hoeveelheid zilver-, mantel en kokmeeuwen achter de boot en de camera’s begonnen op volle snelheid duikende, krijsende en ruziënde meeuwen vast te leggen. Hoewel spectaculair om te zien waren wij natuurlijk nog niet tevreden. Deze meeuwen hebben we thuis ook, tot in de achtertuin aan toe. Dit moest beter….

Nadat een tweede vogelaar glazig kijkend tegen het dek was geslagen en krijtwit in een hoekje werd geparkeerd, barstte het spektakel echt los. “Jan-van-gent!” riep een dame hees van opwinding. En jawel, tussen de meeuwen was een Jan-van-gent opgedoken; nu werd het menens. De Jan-van-gent, een meter lang en met de vleugels wijd bijna twee meter breed, is toch even wat imposanter dan een zilvermeeuw en bovendien duiken ze spectaculair in het water achter de stukjes vis aan. En dat dan op een paar meter van ons vandaan…. De fotografen onder de vogelaars zetten nog een tandje bij, het geklik ging over in een driegend geratel, de motor drives maakten overuren en de Jan-van-gent werd van alle kanten vastgelegd. Natuurlijk mis je op zulke momenten de mooiste plaatjes omdat je onhandig op je schermpje staat te kijken ‘of er wat bijzit’…we blijven sukkeltjes.

Nadat ook nog een dwergmeeuw (volgens de mannen naast mij maar ik heb hem niet gezien?) en een drieteenmeeuw (die heb ik wel gezien en oei wat zijn die mooi) zich bij de groep gulzige vissers hadden gevoegd en de kaartjes bijna volgeschoten waren riep onze chef de mission: “Grote jager!” en wees ver achter de boot. “Grote jager!” herhaalde ik met extra luidde stem – gewoon omdat het kan en het gaf me eigenlijk wel een goed gevoel 🙂 – en wees in dezelfde richting als de chef.  Een grote jager staat hier overigens niet voor een uit de kluiten gewassen man met een geweer over zijn schouder maar voor een grote roofmeeuw die je bij ons zelden ziet. Hij achtervolgt andere vogels zoals meeuwen, tot deze hun prooi laten vallen of uitbraken. En als hij de kans krijgt vreet hij de meeuw ook nog op, spektakel dus. Van (grote) jagers in actie worden vogelaars dan ook serieus opgewonden. Alle nog lopende fotografen verdrongen zich bij het achtersteven, de boeg klom uit het water en de boot kwam vrijwel rechtop te staan. Het deerde ons niet, een grote jager die achter een mantelmeeuw aanzit wil je niet missen. Gelukkig zaten de eerdergenoemde onfortuinlijken goed vastgesjord anders waren ze vast weer op het dek beland.

De grote jager kwam helaas niet veel dichterbij, kreeg de krijsende mantelmeeuw niet te pakken en verdween uit het zicht. Jammer voor ons, maar daar dacht de mantelmeeuw vast anders over. Op de boot keerde de rust terug en de cameraschermpjes werden weer bestudeerd en aan elkaar getoond. Tijdens de rest van de tocht werden nog wat zeekoeten, alken en een Noordse stormvogel (ook bijzonder!) vastgelegd, ik schreeuwde en wees nog wat en tegen het eind van de middag meerden we weer af in de haven van Den Helder, opgewacht door een grijze zeehond. Normaliter zitten er sportvissers op de boot die nog wel een een visje over hebben, maar wij hadden hem niets te bieden en zichtbaar teleurgesteld dook hij onder om zich niet meer te laten zien. Nog een autoritje en moe maar voldaan met een lekkere blonde Leffe op de bank om de dag af te sluiten…de foto’s moesten maar even wachten (inmiddels staan ze natuurlijk al wel op de site).

Het was een mooie dag geweest, volgend jaar graag weer!

Grote jager achter kleine mantelmeeuw aan

Nature Stock Photos
See my portfolio on Nature In Stock